Τετάρτη 18 Μαΐου 2022

Δελτίο Τύπου | ΣΑΣΑ ΝΤΑΡΙΟ : 36 ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΧΟΡΟΥ - ΑΝΑΜΝΗΣΕΙΣ του Ιάσονα Τριανταφυλλίδη

 


ΙΑΣΩΝ ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΙΔΗΣ


ΣΑΣΑ ΝΤΑΡΙΟ

36 ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΧΟΡΟΥ

ΑΝΑΜΝΗΣΕΙΣ



Εκδόσεις ΑΓΡΑ, Μάιος 2022
Αριθμός σελίδων : 200, Σχήμα: 24 x 17 εκ.
Τιμή: 22,00 Ευρώ
ISBN: 978-960-505-552-3
Με 145 άγνωστες φωτογραφίες και ντοκουμέντα
από το αρχείο της Σάσας Ντάριο.


Η Εθνική Λυρική Σκηνή ιδρύθηκε στα τέλη του 1939 χάρη στις ενέργειες του Κωστή Μπαστιά, που υπήρξε και ο πρώτος διευθυντής της, και μέχρι σήμερα έχει διανύσει αισίως μια πορεία ογδονταδύο χρόνων. Σε αυτό το διάστημα, από το δεύτερο μισό της δεκαετίας του 1940 μέχρι και σχεδόν τα μέσα της δεκαετίας του 1980, η Σάσα Ντάριο έζησε μαζί της μια… όμορφη τελικά ζωή και —ευτυχώς— τα θυμάται όλα σαν να έγιναν μόλις χθες. Άνθρωποι και χώροι, χρώματα και υφές, γεγονότα και στιγμές, κάποιες γεμάτες αγωνία ή στεναχώρια και άλλες αληθινοί θρίαμβοι, με κάθε της λέξη ζωντανεύουν ολόκληρο το οπερατικό μας συγκρότημα —από τα πρώτα του σχεδόν βήματα— ενώ μέσα από τη μαγική περιγραφή της ξεδιπλώνεται μια ζωή χορτάτη, χωρίς χρεωστούμενα, χωρίς πικρίες, μεμψιμοιρίες, και πάντα με ευγένεια και γενναιοδωρία προς τους ανθρώπους με τους οποίους συνεργάστηκε. Τίποτε δεν την προετοίμαζε για τη λαμπερή συνέχεια: Ξεκίνησε δύσκολα σε μια φτωχογειτονιά του Πειραιά, απροσδόκητα της ανοίχτηκε, στα δεκαεπτά της, ο δρόμος για το χορό, και πάλεψε σκληρά για να πετύχει, χάρη στην μεγάλη τόλμη της και το σπουδαίο όραμα. Η μοναδική αφήγησή της έχει μια εξαιρετική στάση προς τη ζωή.

Η Σάσα Ντάριο μάς αφηγείται πώς η Ε.Λ.Σ. την δέχτηκε όταν εκείνη ήταν νεαρή, καινούργια χορεύτρια, πώς την ώθησε μέσα από σκληρή δουλειά να γίνει σύντομα «Πρώτη» και πώς αργότερα την τίμησε ως «Danseuse Étoile», «Άστρον Χορευτικόν και Απόλυτον», τίτλος που μέχρι τότε δεν είχε δοθεί ποτέ σε κάποια άλλη χορεύτρια ούτε και δόθηκε μετά, και αποτελεί στο χορό το αντίστοιχο της Primadonna assoluta.

Τα 36 μαθήματα χορού δεν είναι μόνο η απλή εξιστόρηση του αγώνα ενός κοριτσιού που, αψηφώντας το δύσκολο και συχνά εχθρικό περιβάλλον στο οποίο ζούσε, πάλεψε μόνη, δούλεψε σκληρά κάνοντας σωστές επιλογές και τελικά δικαιώθηκε σαν γυναίκα και σαν καλλιτέχνιδα. Ούτε είναι μόνο άλλη μία απόδειξη πώς το να ξεκινήσει κανείς με λίγα εφόδια, αν πραγματικά το θέλει, δεν μπορεί να τον εμποδίσει να πετύχει σε αυτό με το οποίο θέλει να καταπιαστεί.

Τα 36 μαθήματα χορού αποτελούν τρανό παράδειγμα για το πώς μια γυναίκα είναι ικανή, ατσαλώνοντας τη θέλησή της, να αλλάξει τροχιά ζωής ώστε να αποφύγει τις ταπεινές υποχωρήσεις. Παράλληλα όμως εμπεριέχουν και την ολοζώντανη ιστορία της λειτουργίας των πρώτων χρόνων της Εθνικής Λυρικής Σκηνής, η οποία μέσα από την αυτοβιογραφική αφήγηση της Σάσας Ντάριο και τα ακριβή στοιχεία του βιβλίου φωτίζει τόσο τις άγνωστες σε πολλούς συνθήκες που αντιμετώπισαν αρχικά όσοι υπηρέτησαν την τέχνη του χορού στην Ελλάδα, όπως την έλλειψη υλικών και τεχνογνωσίας, όσο και τους ίδιους τους ανθρώπους της και τον τρόπο δουλειάς τους, όπως ο Άγγελος Γριμάνης, ο Βασίλης Φωτοπουλος, η Ανθή Ζαχαράτου, ο Νίκος Ζαχαρίου, ο Γιάννης Μέτσης κ.α.

Η Σάσα Ντάριο μας μιλάει σε πρώτο πρόσωπο και παρουσιάζει τη ζωή της, την Ε.Λ.Σ. και την ιστορία της. Και η Ε.Λ.Σ., άλλωστε, τόσα χρόνια παρουσίασε, ανέδειξε και αποθέωσε τη Σάσα Ντάριο…

Η έκδοση συνοδεύεται από μεγάλο αριθμό φωτογραφικών πορτραίτων της, όπου λάμπει με την ομορφιά της, φωτογραφίες από τα ταξίδια της με περιοδείες σε Αίγυπτο και Κωνσταντινούπολη, και ακολούθως τη μετάβαση στο Παρίσι, για τη χορευτική της εκπαίδευση, ντοκουμέντα από τον Τύπο της εποχής, συμβόλαιά της, προγράμματα παραστάσεων, φωτογραφίες συνεργατών της, και πολλών προσωπικοτήτων που συναντά στην καριέρα της, καθώς και ένα αυτοτελές αφιέρωμα με σπάνιες και ιστορικές φωτογραφίες από τις σημαντικότερες παραστάσεις όπου συμμετείχε.

 
 
 

ΜΕ ΤΗΝ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΤΗΣ ΕΘΝΙΚΗΣ ΛΥΡΙΚΗΣ ΣΚΗΝΗΣ


ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΟΥ ΣΥΓΓΡΑΦΕΑ

Ο ΙΑΣΩΝ ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΙΔΗΣ είναι δημοσιογράφος και κριτικός κινηματογράφου και θεάτρου. Έχει γράψει πάνω από είκοσι βιβλία με θέμα την ιστορία του ελληνικού κινηματογράφου, του τραγουδιού, του μιούζικαλ, καθώς και βιογραφίες ανθρώπων από τον καλλιτεχνικό χώρο και ειδικότερα από το ελληνικό σινεμά. Αρθρογραφεί από το 1985 σε εφημερίδες και περιοδικά, έχει κάνει εκπομπές στο ραδιόφωνο, στην τηλεόραση, προσφάτως και στο διαδίκτυο. Έχει επιμεληθεί επανεκδόσεις παλαιού υλικού σε CD για ηθοποιούς και τραγουδιστές όπως η Αλίκη Βουγιουκλάκη, η Τζένη Βάνου, η Σοφία Βέμπο, η Μαρινέλλα, ο Τόλης Βοσκόπουλος, ο Γιάννης Σπάρτακος, αλλά και του συνόλου της μουσικής του Νίκου Μαμαγκάκη για τον κινηματογράφο, ενώ έχει κάνει ειδικά αφιερώματα για την ιστορία του τραγουδιού στο ελληνικό σινεμά, μεταξύ άλλων. Στην τηλεόραση έκανε το πρώτο πρωινό του MEGA («Κοκτέιλ»), καθώς και εκπομπές με συνεντεύξεις, αφιερώματα, μονογραφίες. Υπήρξε μέλος της κριτικής επιτροπής του «Να η ευκαιρία», σχολιαστής στις ειδήσεις του STAR, αλλά και σε πολιτική εκπομπή με την Όλγα Τρέμη στο MEGA. Αυτό τον καιρό αρθρογραφεί στην Εφημερίδα των Συντακτών και στο youfly.com. Κάνει καθημερινά εκπομπή στις 15.00 με 16.00 στον ραδιοφωνικό σταθμό Αθήνα 9,84 με τίτλο «Αθήνα, με ακούς;».

Πέμπτη 12 Μαΐου 2022

Δελτίο Τύπου | ΤΟ ΚΟΛΑΡΟ του Hans Christian Andersen

 


HANS CHRISTIAN ANDERSEN


ΤΟ ΚΟΛΑΡΟ


Μετάφραση : ΑΛΟΗ ΣΙΔΕΡΗ


Σειρά «ΒΙΒΛΙΔΙΑ»
Εκδόσεις ΑΓΡΑ, Μάιος 2022
Αριθμός σελίδων : 24 ( σε ειδικό χαρτί )
Τιμή : 5,00 Ευρώ
ISBN: 978-960-505-302-4


Η έκδοση του παρόντος διηγήματος ας θεωρηθεί ως μια ελεγειακή αναφορά στη μεγάλη τέχνη κατασκευής του χαρτιού, από την Ευρώπη έως την Ιαπωνία, όταν το χαρτί περιείχε στον πολτό του κομμάτια ύφασμα.

ΜΙΑ ΦΟΡΑ ΚΙ ΕΝΑΝ ΚΑΙΡΟ ήταν ένας κομψός ιππότης που όλα του τα υπάρχοντα ήταν ένας υποδηματοσύρτης και μια χτένα, αλλά είχε το πιο όμορφο κολάρο του κόσμου και γι’ αυτό ακριβώς το κολάρο πρόκειται να ακούσουμε μια ιστορία. . . Ήταν αρκετά γέρικο για να σκέφτεται το γάμο και τώρα το έχουν βάλει για πλύσιμο μαζί με μια καλτσοδέτα. [...]

«Έχω πολλά βάρη στη συνείδησή μου, μου χρειάζεται να μεταμορφωθώ σε λευκό χαρτί !»

Κι αυτό ακριβώς συνέβη : Όλα τα κουρέλια έγιναν λευκό χαρτί, αλλά το κολάρο έγινε αυτό ακριβώς το φύλλο χαρτί που βλέπουμε εδώ, πάνω στο οποίο έχει τυπωθεί αυτή η ιστορία, και ο λόγος ήταν που καυχιόταν φριχτά, κατόπιν εορτής, για πράγματα που δεν συνέβησαν ποτέ. Και καλό είναι να το σκεφτούμε, να μη φερόμαστε με τέτοιο τρόπο, γιατί, μα την πίστη μου, ποτέ δεν μπορούμε να ξέρουμε αν κι εμείς θα βρεθούμε μια μέρα στο κιβώτιο με τα κουρέλια, για να μεταμορφωθούμε σε λευκό χαρτί και να έχουμε όλη την ιστορία μας τυπωμένη πάνω μας, μαζί με ό,τι πιο κρυφό περιέχει, και να πρέπει κατόπιν να τρέχουμε παντού για να τη διηγούμαστε, όπως το κολάρο. —


ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ

Ο ΧΑΝΣ ΚΡΙΣΤΙΑΝ ΑΝΤΕΡΣΕΝ (1805-1875 ) γεννήθηκε στην Όντενζε, κοντά στην Κοπεγχάγη, στη Δανία. Δεξιοτέχνης του λογοτεχνικού παραμυθιού, οι ιστορίες του έγιναν διάσημες σε όλο τον κόσμο. Έγραψε θεατρικά έργα, μυθιστορήματα, ποιήματα, ταξιδιωτικά βιβλία και αρκετές αυτοβιογραφίες. Τα παραμύθια του είναι από τα πιο πολυμεταφρασμένα έργα στην ιστορία της λογοτεχνίας. Μικρός προσπάθησε να γίνει ηθοποιός. Το 1829 δημοσίευσε το πρώτο του βιβλίο Μια βόλτα από το κανάλι του Χόλμεν στο ανατολικό σημείο του νησιού Αμά τα έτη 1828 και 1829, μια ιστορία του φανταστικού στο ύφος του Γερμανού ρομαντικού συγγραφέα Ε.Τ.Α. Χόφφμαν, που γνώρισε αμέσως μεγάλη επιτυχία. Το 1835 εξέδωσε τη συλλογή Παραμύθια ειπωμένα για παιδιά που περιλάμβανε τις ιστορίες «Το τσακμάκι του στρατιώτη», «Ο μικρός Κλάους και ο μεγάλος Κλάους», «Η πριγκίπισσα και το μπιζέλι», «Τα λουλούδια της μικρής Ίντα». Στη συνέχεια δημοσίευσε τρεις τόμους με παραμύθια που όλα πια είναι κλασικά.
Καινοτόμος αφηγητής, χρησιμοποίησε την προφορική γλώσσα προκαλώντας ρήξη με τη λογοτεχνική παράδοση. Παρότι αρκετά παραμύθια του εκφράζουν αισιοδοξία ότι στο τέλος πάντα το καλό και η ομορφιά θριαμβεύουν (π.χ. «Η βασίλισσα του χιονιού»), άλλα είναι απαισιόδοξα και δεν έχουν ευτυχισμένο τέλος.
Συνδύασε την έμφυτη ικανότητά του να λέει ιστορίες και την ανεξάντλητη φαντασία του με καθολικά στοιχεία των λαϊκών μύθων, παράγοντας ένα σώμα παραμυθιών που ταιριάζουν σε πολλούς και διαφορετικούς πολιτισμούς.

ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ ΕΞΩΦΥΛΛΟΥ
HENRIK TILEMANN
Ο Χ.Κ. Άντερσεν, 1865.



ΑΛΛΑ ΒΙΒΛΙΔΙΑ ΣΤΙΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΑΓΡΑ

   
   

Τετάρτη 20 Απριλίου 2022

Δελτίο Τύπου | Ο ΑΘΑΝΑΤΟΣ ΜΠΑΡΤΦΟΥΣ του Aharon Appelfeld

AHARON APPELFELD

Ο ΑΘΑΝΑΤΟΣ ΜΠΑΡΤΦΟΥΣ

Μετάφραση : ΜΑΓΚΥ ΚΟΕΝ

Επίμετρο: ΣΤΑΥΡΟΣ ΖΟΥΜΠΟΥΛΑΚΗΣ


Προσφερόμενο ένθετο φυλλάδιο:
Μια συζήτηση του Α. ΑΠΠΕΛΦΕΝΤ
με τον ποιητή ΜΑΪΚΛ ΜΑΡΤΣ το 1996.

Εκδόσεις ΑΓΡΑ, Απρίλιος 2022
Αριθμός σελίδων : 196, Τιμή : 14,50 Ευρώ
ISBN: 978-960-505-528-8


νέα έκδοση βιβλίου του μεγάλου συγγραφέα ΑΑΡΟΝ ΑΠΠΕΛΦΕΛΝΤ στα ελληνικά.


Με την πάροδο του καιρού έπαψε να θυμώνει, να κάνει δηλώσεις. Έμαθε να αγνοεί τη Ρόζα και δαύτους. Είναι αλήθεια, αυτή η στάση δεν του έκανε καλό. Αποσύρθηκε στα βάθη του εαυτού του, και τα λόγια που άλλοτε χρησιμοποιούσε μαράθηκαν μέσα του. Τώρα δεν έλεγε παρά καμιά λέξη εδώ κι εκεί, και μόνο για πρακτικές ανάγκες.
Στην Ιταλία είχε επιβάλει στον εαυτό του σιωπή. Δεν ήταν εύκολο να σιωπάς εκείνο τον καιρό. Η κάψα της μέρας, τα ποτά, γεννούσαν, μεταξύ άλλων, λόγια, εξομολογήσεις, παράπονα και δικαιολογίες. Έτσι και δεν υπήρχε η δραστηριότητα, η συνεχής δραστηριότητα, οι άνθρωποι θα δέρνονταν μεταξύ τους ανελέητα.
Η πυρετώδης όμως δραστηριότητα τούς είχε μάθει να είναι λιγομίλητοι. Τώρα δεν απόμενε από εκείνες τις σκοτεινές μέρες παρά ένα συνονθύλευμα από νευρικά τικ, σπαράγματα από εφιάλτες, γκριμάτσες και ξέφτια από ομιλίες. Όμως οι έμποροι δεν έπαυαν να κεντούν μύθους.
«Ο Μπάρτφους, δεν ξέρεις τον Μπάρτφους;»
«Ναι, τον ξέρω. Έχει αλλάξει πολύ. Χρόνια τώρα τον παρακολουθώ».
Ή άλλοτε πάλι, με κούφιο θαυμασμό: «Έχει αλλάξει πολύ!»
Τους απέφευγε σαν κυνηγημένος. […]
 
[…] Η λογομαχία περιστρεφόταν τότε γύρω από δύο λέξεις, έλεος και γενναιοδωρία. Ο Σμούγκλερ είχε απορρίψει με βδελυγμία τη λέξη «έλεος». Είχε απαιτήσει ώς και να απαγορευτεί η χρήση της. Όσο για τη γενναιοδωρία
, είχε ουκ ολίγες επιφυλάξεις. Ο Μπάρτφους θυμήθηκε ότι κάποιος του είχε πει, σχετικά με κάτι άλλο, ότι οι λέξεις που άλλοτε μας χρησίμευαν τώρα ήταν απαγορευμένες, σαν μια κλεμμένη ηδονή.

ΛΑΜΒΑΝΟΝΤΑΣ ΧΩΡΑ στο σύγχρονο Ισραήλ, Ο Αθάνατος Μπάρτφους είναι ίσως το πιο βαθύ και δυνατό πορτραίτο επιζώντος του Ολοκαυτώματος που γράφτηκε ποτέ.
Ο Άαρον Άππελφεντ χρησιμοποιεί τις τεχνικές της παράλειψης και της έμμεσης αναφοράς, που τελειοποίησε σε αριστουργήματα όπως το Badenheim 1939 και το To the Land of the Cattails, για να αφηγηθεί την ιστορία του Μπάρτφους « του αθάνατου », όπως αινιγματικά τον αποκαλούν λόγω της εμπειρίας του στα ναζιστικά στρατόπεδα.
Πολίτης πλέον του Ισραήλ, πατέρας δύο κοριτσιών και εγκλωβισμένος σε έναν άπελπι γάμο, ο Μπάρτφους αγωνίζεται να καταπιέσει συναισθήματα και αναμνήσεις που του προκαλούν φόβο και αποστροφή, ενώ προσπαθεί να κρατήσει ζωντανή την ηρεμία, την αξιοπρέπεια και τη συμπόνια που είναι απαραίτητες για κάθε ανθρώπινο ον. Ο Αθάνατος Μπάρτφους είναι η σκληρή και αλησμόνητη σπουδή ενός ανθρώπου που έχει φτάσει στα τραγικά του όρια.

Ο Αθάνατος Μπάρτφους είναι πολύ σκληρό βιβλίο για τους επιζώντες, το οποίο – κατηγορηματικά- μόνο όποιος μοιράστηκε την ίδια μοίρα μαζί τους, όπως ο Άππελφελντ, έχει ηθικό δικαίωμα να το γράψει. Δεν είναι σκληρό μονάχα για τον τρόπο, διόλου τιμητικό, με τον οποίο τους παρουσιάζει, αλλά και για τα ερωτήματά του : «Σάμπως ο πόλεμος μάς έκανε καλύτερους ανθρώπους;» ή «Τί κάναμε εμείς, οι επιζώντες της Σοά; Άραγε η τρομερή εμπειρία μάς άλλαξε καθόλου;»

Επέζησαν όσοι επέζησαν, αλλά δεν μπορούσαν πια να ζήσουν. Ο Μπάρτφους, ένας από αυτούς, απαιτεί από τον εαυτό του περισσότερη γενναιοδωρία. Δεν τα κατάφερε να την εκφράσει. Ας είναι αυτός ένας πρόσθετος λόγος, φίλε αναγνώστη, να είμαστε εμείς πιο γενναιόδωροι στην κρίση μας για τον βασανισμένο Μπάρτφους.

ΑΠΟ ΤΟ ΕΠΙΜΕΤΡΟ ΤΟΥ ΣΤΑΥΡΟΥ ΖΟΥΜΠΟΥΛΑΚΗ

 

«Αυτό που έχει καταφέρει ο Άαρον Άππελφελντ στα πάνω από είκοσι μυθιστορήματά του είναι να υφάνει, σαν μια μεγάλη θεραπευτική αράχνη, το ονειρικό υφαντό των πιστών και των άπιστων […] των τυφλών που δεν είδαν τη μοίρα τους να έρχεται και εκείνων που επέζησαν και δεν σταματούν να τη βλέπουν μπροστά τους. Οι ιστορίες του δεν εισέρχονται ποτέ στο χώρο των στρατοπέδων –ό,τι συνέβη εκεί, λέει ο Άππελφελντ, είναι υπερβολικά εξωπραγματικό ακόμα και για τη λογοτεχνία–, αλλά κινούνται γύρω από αυτή τη μεγάλη, σιωπηλή, μαύρη, δυνατά μαγνητική τρύπα».

–RITA KASHNER, Τhe Washington Post Book World

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ

Ο ΑΑΡΟΝ ΑΠΠΕΛΦΕΛΝΤ, Ισραηλινός συγγραφέας, επιζών της Σοά και μια από τις πιο σημαντικές φωνές της λογοτεχνίας στη χώρα του, γεννήθηκε το 1932 σε ένα χωριό κοντά στην άλλοτε αυστροουγγρική, ρουμανική και τώρα ουκρανική πόλη Τσερνόβιτσι στη Βουκοβίνα. Η μητέρα του δολοφονήθηκε από τους Ναζί. Ο Άππελφελντ μαζί με τον πατέρα του εκτοπίστηκαν σε στρατόπεδο συγκέντρωσης. Το έσκασε το 1942 και επιβίωσε για τρία χρόνια μέσα στα δάση, « υιοθετημένος από μια συμμορία Ουκρανών παρανόμων ». Έγινε « παιδί της κουζίνας » για εννέα μήνες στον Κόκκινο Στρατό, τον οποίο άφησε το 1945. «Κανείς δεν ήθελε ορφανά στην Ευρώπη. Το μόνο μέρος που μπορούσαμε να πάμε ήταν η Παλαιστίνη », είπε ο συγγραφέας σε συνέντευξή του. Έζησε για ένα διάστημα σε στρατόπεδο εκτοπισμένων στην Ιταλία. Στις αρχές της δεκαετίας του 1960, σε ένα στρατόπεδο προσφύγων στο Ισραήλ, ξαναβρίσκει τον πατέρα του, για τον οποίο πίστευε ότι ήταν νεκρός, αλλά που επίσης είχε επιζήσει από τη ναζιστική βαρβαρότητα. Το πρώτο του βιβλίο δημοσιεύθηκε το 1962 και ακολούθησαν περισσότερα από σαράντα έργα, μυθιστορήματα και συλλογές ποιημάτων. Στην αυτοβιογραφία του Ιστορία μιας ζωής (1999) αφηγείται πως επέζησε από το Ολοκαύτωμα.
Αρνήθηκε να χαρακτηριστεί ως συγγραφέας του Ολοκαυτώματος, παρόλο που έδωσε φωνή σε όσους δεν επέζησαν. « Δεν μπορείς να είσαι συγγραφέας του θανάτου. Το να γράφεις προϋποθέτει ότι είσαι ζωντανός », είπε.
Δίδαξε λογοτεχνία στο Πανεπιστήμιο Μπεν-Γκουριόν στην Μπέερσέβα, στο νότιο Ισραήλ, από το 1979 μέχρι τη συνταξιοδότησή του. Ο φίλος του Αμερικανός συγγραφέας Φίλιπ Ροθ τον έκανε χαρακτήρα στο μυθιστόρημά του Επιχείρηση Σάυλωκ.
Το έργο του, αφιερωμένο σε μεγάλο βαθμό στη ζωή των Εβραίων στην Ευρώπη πριν και κατά τη διάρκεια του Ολοκαυτώματος, έχει μεταφραστεί σε πολλές γλώσσες. Βραβεύτηκε σε πολλές χώρες του κόσμου. Μεταξύ άλλων, τιμήθηκε με το Βραβείο Ισραήλ το 1983, το Βραβείο Harold U. Ribelow το 1987 και με το Prix Médicis στη Γαλλία το 2004 για την αυτοβιογραφία του.
Στα ελληνικά κυκλοφορούν τα βιβλία του Τσίλι: ζωή στη σκιά του θανάτου, Απρόσμενη αγάπη, Μπάντενχαϊμ 1939 και Ιστορία μιας ζωής. Πέθανε το 2018 σε ηλικία ογδονταπέντε ετών.

ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ  ΕΞΩΦΥΛΛΟΥ
SEAN SCULLY, Lost Door in Ireland, 1999.
Εκτύπωση cibachrome, 68X101,6 εκ. ( λεπτομέρεια).

Τρίτη 19 Απριλίου 2022

Δελτίο Τύπου | ΣΑΤΙΡΑ ΚΑΙ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ - ΟΙ ΕΙΡΩΝΕΙΕΣ ΤΟΥ ΛΟΡΔΟΥ ΒΥΡΩΝΑ του Διονύση Καψάλη

 



ΔΙΟΝΥΣΗΣ ΚΑΨΑΛΗΣ

ΣΑΤΙΡΑ ΚΑΙ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ

ΟΙ ΕΙΡΩΝΕΙΕΣ ΤΟΥ ΛΟΡΔΟΥ ΒΥΡΩΝΑ




Εκδόσεις ΑΓΡΑ, Απρίλιος 2022
Αριθμός σελίδων : 80, Τιμή : 9,50 Ευρώ
ISBN: 978-960-505-540-0

 


κυκλοφορεί ένα νέο σπουδαίο λογοτεχνικό δοκίμιο τού πολλαπλώς βραβευμένου Διονύση Καψάλη (μεταξύ άλλων και με το φετινό Κρατικό Βραβείο Ποίησης), μετά το περσινό δοκίμιό του Τί σήμαινε γι’αυτούς ο Δάντης – Το βουερό μελίσσι της «Θείας Κωμωδίας», που κυκλοφόρησε με την ευκαιρία της επετείου των 700 χρόνων από τη γέννηση του ποιητή.
 

Ο ΡΟΜΑΝΤΙΚΟΣ ΔΟΝ ΖΟΥΑΝ
είναι το σημείο όπου μπορούμε να σκεφτούμε πως αρχίζει η ειρωνική διάβρωση ( όχι η ανατροπή ) του ρομαντισμού. Απέναντι στην αξίωση αυθεντικότητας, που την αφουγκράζεται και την αισθάνεται να διαποτίζει την περιρρέουσα ατμόσφαιρα του έργου του, ο Βύρων θα επιστρατεύσει τη μηχανή της σάτιρας αλλά και τις λεπτότερες διευθετήσεις της ειρωνείας και θα τις εγκαταστήσει μέσα στον πυρήνα μιας νέας ποιητικής αυτοσυνειδησίας. Σε αυτό θα αποδειχτεί ο λιγότερο ρομαντικός από τους ρομαντικούς ποιητές, εντέλει δε, στον Δον Ζουάν, και ο λιγότερο βυρωνικός, μολονότι δεν χωρεί αμφιβολία ότι το μεγάλο κωμικό έπος αποτελεί για τον ίδιο τον Βύρωνα –όσο και για τον σημερινό αναγνώστη του– τη φυσική συνέχεια του προηγούμενου έργου του, την προέκταση και την κορύφωσή του. Αρκεί στην κορύφωση αυτή ν᾽ ακούσουμε, χωνεμένο μέσα στις περιελίξεις της ειρωνείας και υπό τους τόνους μιας αφ᾽ υψηλού θέασης των ανθρωπίνων, το ανάκρουσμα ενός τρόμου που μετά τον ρομαντισμό θα έρχεται όλο και πιο κοντά μας : τον τρόμο του μηδενισμού, της ηθικής ερήμωσης. Γι᾽ αυτό και το μακροσκελές αυτό έπος μπορεί να είναι τόσο λυτρωτικά ανάλαφρο αλλά και τόσο βαθιά συγκινητικό – τόσο καίριο για το υπόλοιπο της λογοτεχνίας, όσο διαρκέσει ακόμα, έμμετρης και πεζής.

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ

Ο ΔΙΟΝΥΣΗΣ ΚΑΨΑΛΗΣ γεννήθηκε στην Αθήνα το 1952. Σπούδασε κλασική και αγγλική φιλολογία στις ΗΠΑ (1970-1974) και νεοελληνική φιλολογία στο Λονδίνο (1981-1984), όπου επίσης δίδαξε για δύο χρόνια.
Από το 1978 έχει δημοσιεύσει εικοσιτέσσερα ποιητικά βιβλία (όλα, εκτός του πρώτου, στις Εκδόσεις Άγρα), δέκα τόμους με δοκίμια, μια επιλογή από τα Σονέτα του Σαίξπηρ, ποιήματα της Έμιλυ Ντίκινσον και  του Κόλεριτζ, χαϊκού του Ίσσα και του Μπασό, το Χειμωνιάτικο ταξίδι του Βίλχελμ Μύλλερ, τον Έρωτα του ποιητή του Χάινριχ Χάινε κ.α. Μετέφρασε για το θέατρο τα έργα  του Σαίξπηρ Ρωμαίος και Ιουλιέτα, Ο βασιλιάς Ληρ, Οθέλλος, Όνειρο καλοκαιρινής νύχτας, Περικλής, Άμλετ, Η κωμωδία των παρεξηγήσεων, καθώς και τις Ευτυχισμένες μέρες του Σάμιουελ Μπέκετ. 
Εργάστηκε στο Μορφωτικό Ίδρυμα Εθνικής Τραπέζης, όπου από τον Νοέμβριο του 1999 μέχρι το 2021 κατείχε τη θέση του διευθυντή.
Είναι επίτιμος διδάκτορας της Φιλοσοφικής Σχολής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης από το 2015 και έχει τιμηθεί με το Μεγάλο Βραβείο Γραμμάτων το 2017 και το Κρατικό Βραβείο Ποίησης 2021 για τις Σημειώσεις για τη μουσική του κόσμου.

 

ΕΡΓΟ ΕΞΩΦΥΛΛΟΥ
RICHARD WESTALL Λόρδος Βύρων,
λάδι σε καμβά, 91,4 x 71,1 εκ., 1813.

  

ΑΛΛΑ ΔΟΚΙΜΙΑ ΤΟΥ ΔΙΟΝΥΣΗ ΚΑΨΑΛΗ ΣΤΙΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΑΓΡΑ

   

  


Τετάρτη 30 Μαρτίου 2022

🏆 Κρατικό βραβείο ποίησης στον Διονύση Καψάλη για το έργο του "Σημειώσεις για τη μουσική του κόσμου"

 ΚΡΑΤΙΚΟ ΒΡΑΒΕΙΟ ΠΟΙΗΣΗΣ 2021

 
ΔΙΟΝΥΣΗΣ ΚΑΨΑΛΗΣ
 
ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗ ΜΟΥΣΙΚΗ ΤΟΥ ΚΟΣΜΟΥ
 

ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΑΓΡΑ, ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2020

Έργο εξωφύλλου: ΓΙΩΡΓΟΣ ΧΑΤΖΗΜΙΧΑΛΗΣ


Παραθέτουμε δύο ποιήματα της συλλογής:


ΘΑ ΥΠΑΓΩ ΕΙΣ ΤΟΥΣ ΚΗΠΟΥΣ

Brightness falls from the air.
THOMAS NASHE, ‛‛ In Time of Pestilence ’’

Καὶ βλέπεις τὶς μουριὲς νά 'χουν φουντώσει,
νωρὶς ἕνα ἀνοιξιάτικο πρωί,
σ' ὅλο τὸ μῆκος τῆς Καλλιδρομίου,
καὶ τὶς πυκνές τους φυλλωσιὲς νὰ τρέμουν
φιλάρεσκες στὸ φῶς ποὺ τὶς δροσίζει,
σὰν εὔθυμες κυράδες πού 'χουν βγεῖ
στὰ ψώνια τῆς ἡμέρας κι ἀνταλλάσσουν
εἰδήσεις γιὰ τὸ χρόνο ποὺ περνάει
καὶ γιὰ τὴ βασιλεία τῶν οὐρανῶν.

Κι ἡ ἔκπαγλη στιγμὴ ποὺ σὲ τυλίγει
μὲ φῶς, πέφτοντας ἀπ' τὸν οὐρανό,
γίνεται σπίτι σου : τόση ὀμορφιά,
μὰ δὲν γυρίζει, γιατὶ δὲν ὑπάρχει,
καὶ δὲν μπορεῖς νὰ τὴν ἀνακαλέσεις·
κι ὁ κῆπος ὁ ἀνερμήνευτος ποὺ ἀκόμα
τὸν ἐποικίζουν ὅλες σου οἱ σιωπές,
κι ὅλο τὸ πάθος σου ἀποκοιμιέται
κάτω ἀπ' τὴ δροσερὴ κληματαριὰ
ὅταν γεμίζει ὁ ἴσκιος τοῦ ἀπογεύματος,
μὰ δὲν γυρίζει, γιατὶ δὲν ὑπάρχει,
καὶ δὲν μπορεῖς νὰ τὸν ἀνακαλέσεις,
μὲ ἀθάνατα γεράνια, μπουκαμβίλιες,
μπεγκόνιες, ὀρτανσίες καὶ σκυλάκια
( τὰ βάζαμε νὰ λένε ἱστορίες ),
χιώτικο γιασεμί, βασιλικά,
γλυκὲς γαρδένιες σὲ τενεκέδες
κι ἀνέμελες γαριφαλιὲς – ποῦ πῆγαν
τὰ τόσα τους γαρίφαλα, ποῦ χάθηκαν ;
πλημμύριζαν τοὺς κήπους τῆς Ἀθήνας,
κόκκινα, κίτρινα καὶ ρὸζ καὶ ἄσπρα
καὶ δίχρωμα, κι ὁ μίσχος τους χανόταν

ἐκεῖ ποὺ ἀκόμα μόνο ἡ λέξη κόρφος
ταιριάζει ν' ἀκουστεῖ : τόση ὀμορφιά,
μὰ δὲν γυρίζει, γιατὶ δὲν ὑπάρχει,
καὶ δὲν μπορεῖς νὰ τὴν ἀνακαλέσεις·
κι οἱ νεραντζιὲς στοὺς χωματένιους δρόμους,
ποὺ κάποτε τὶς εἴχανε φυτέψει
κι ὕστερα μόνες ἔκαναν τὸ κέφι τους,
τηρώντας κάθε χρόνο εὐλαβικὰ
τὸ ραντεβοὺ μὲ τὴν καρποφορία
κι ἀγάλλονταν ἀκλάδευτες ὡσότου
τὶς ἔκαιγε γιὰ πάντα ὁ παγετός,
μὰ δὲν γυρίζουν, γιατὶ δὲν ὑπάρχουν,
καὶ δὲν μπορεῖς νὰ τὶς ἀνακαλέσεις·
καὶ οἱ πλατύφυλλες μουριὲς ποὺ γέρνουν
καὶ βάφουνε μὲ τὸν μαβὴ καρπό τους
ἐφηβικὰ φιλιά, ἐκεῖ ποὺ ἀκόμα
οἱ νύμφες τῶν ὑλαίων παραδείσων
σμίγουν λαθραῖα μὲ τοὺς σειληνοὺς
ἀπὸ τὰ σφαιριστήρια τῆς Τύχης,
μὰ δὲν γυρίζουν, γιατὶ δὲν ὑπάρχουν,
καὶ δὲν μπορεῖς νὰ τὶς ἀνακαλέσεις·
κι ἡ ἔκπαγλη στιγμὴ ποὺ σὲ τυλίγει
μὲ φῶς, πέφτοντας ἀπ' τὸν οὐρανό,
κι ἔγινε σπίτι σου, τόση ὀμορφιά,
μὰ δὲν γυρίζει, γιατὶ δὲν ὑπάρχει,
καὶ δὲν μπορεῖς νὰ τὴν ἀνακαλέσεις –

θὰ ἔχει πάντα ὑπάρξει σ' ἄλλο χρόνο,
σ' ἄλλο καιρό, μπορεῖ σὲ ἄλλο τόπο,
μ' ἄλλους ἀνθρώπους, ὅμως ὄχι τώρα,
καὶ ὄχι ἐδῶ ποὺ βλέπεις τὶς μουριὲς
νωρὶς ἕνα ἀνοιξιάτικο πρωὶ
νά 'χουν φουντώσει στὴν Καλλιδρομίου,
κι ἡ ἔκπαγλη στιγμὴ ποὺ σὲ τυλίγει
μὲ φῶς, πέφτοντας ἀπ' τὸν οὐρανό,
γίνεται σπίτι σου : τόση ὀμορφιά.



GENTE DIPINTA

Καὶ τέλος πάντων, νά, τραβοῦμ' ἐμπρός.
ΕΝ ΜΕΓΑΛῌ ΕΛΛΗΝΙΚῌ ΑΠΟΙΚΙᾼ 200 π.Χ.


Μπογιατισμένοι ἀπέξω, χρυσοποίκιλτοι,
μὲ τὴν πλατιὰ καλύπτρα ὣς τὰ μάτια,
οἱ ἀστραφτεροὶ μανδύες τους, καὶ μέσα
ἀσήκωτο μολύβι – γιὰ νὰ σέρνουν
τὸ βῆμα τους, μιὰ θλιβερὴ πομπή,
κάτω βαθιὰ στὴ σκοτεινή τους τάφρο·
ἔτσι τοὺς δείχνει ὁ Δάντης : νὰ λυγίζουν
τὰ γόνατα, νὰ κλαῖνε, νὰ βογκοῦν,
κατάκοποι, ἀτέλειωτους αἰῶνες,
κάτω ἀπ' τὸ βάρος τῆς ὑποκρισίας.

Ἐκεῖ τοὺς τοποθέτησε, στὴν Κόλαση,
κι εὐδοκιμοῦν ἐδῶ ἀνάμεσά μας –
οἱ πάσης φύσεως ἐπιτετραμμένοι,
οἱ κομισάριοι, οἱ ἐντολοδόχοι,
οἱ σύμβουλοι, οἱ ἀναμορφωτές,
οἱ μεσολαβητὲς μ' ἐντεταλμένη
ὑπηρεσία νὰ χαμογελοῦν,
νὰ κολακεύουν καὶ νὰ λένε πόσο
θαυμάζουν ὅ,τι ἔχεις κάνει, πόσο
σπουδαῖο εἶναι αὐτὸ ποὺ οἱ ἴδιοι ξέρουν
πὼς ἔχουν ἔρθει γιὰ νὰ τὸ χαλάσουν·
θὰ στρογγυλοκαθίσουν, θὰ ρωτήσουν,
θὰ ἐκτιμήσουν, θ' ἀξιολογήσουν,
θὰ δοῦν, θὰ μελετήσουν, θὰ προτείνουν
λύσεις κι ἐντέλει ἁπλῶς θὰ καταστρέψουν
ὅ,τι μὲ τόσο κόπο φτιάξαν ἄλλοι.

Ἂς ὄψονται, ἔστιν δίκης ὀφθαλμὸς
καὶ βλέπει πόσο κούφιοι εἶναι ἀπὸ μέσα,
κι αὐτοὶ καὶ οἱ πανάθλιοι ἐντολεῖς τους,
κι ἂς κουβαλοῦν, βαριὰ σὰν μολυβένια,
τὴν κερδοφόρα τους ὑποκρισία.