ΕΚΤΩΡ ΚΑΚΝΑΒΑΤΟΣ
ΡΑΤΣΑ ΥΨΙΚΑΜΙΝΟΥ
Ο ΕΚΤΩΡ ΚΑΚΝΑΒΑΤΟΣ ΣΕ ΠΡΩΤΟ ΠΡΟΣΩΠΟ
ΚΑΙ
ΘΕΩΡΗΤΙΚΑ ΚΑΙ ΚΡΙΤΙΚΑ ΚΕΙΜΕΝΑ
ΑΝΘΟΛΟΓΗΣΗ – ΕΙΣΑΓΩΓΗ – ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ
ΧΡΗΣΤΟΣ ΔΑΝΙΗΛ
Εκδόσεις ΑΓΡΑ, Μάιος 2026
Αριθμός σελίδων : 400, Τιμή : 21,50 Ευρώ
ISBN : 978-960-505-654-4
Ο παρών τόμος, με επιλεγμένα δοκιμιακά του κείμενα, θεωρητικά και κριτικά, ευελπιστεί να επανασυστήσει το λόγο του Έκτορα Κακναβάτου στο χώρο της νεοελληνικής γραμματείας. Διαβάζοντας σήμερα, από την απόσταση των χρόνων και με τη γνώση της εξέλιξης των πραγμάτων, τα κείμενά του, δεν μπορεί να μη σταθεί κανείς στην ευστοχία των παρατηρήσεών του, την ευθυκρισία του για σειρά ζητημάτων, την πολυδιάστατη οπτική του· δεν μπορεί να μην εστιάσει στο θάρρος και στην τόλμη των διατυπώσεών του, στον ιδιαίτερο, προσωπικό του τρόπο έκφρασης. Έναν τρόπο έκφρασης που συνδυάζει τον κριτικό ή και επιστημονικό λόγο με την ποιητική ενόραση. Γιατί ο λόγος του Κακναβάτου, η γλώσσα του, η φωνή του, ποιητική ή δοκιμιακή, θεωρητική ή κριτική, προσωπική, κοινωνική ή πολιτική, θα πρέπει να λογιστεί ως ενιαία, μια φωνή ράτσα υψικαμίνου.
Ο Έκτωρ Κακναβάτος (ψευδώνυμο του Γιώργου Κοντογεώργη - 1920-2010) υπήρξε ένας από τους κορυφαίους εκπροσώπους του ελληνικού υπερρεαλισμού της πρώτης μεταπολεμικής γενιάς. Γεννήθηκε στον Πειραιά και σπούδασε Μαθηματικά, μια επιστήμη που επηρέασε βαθιά τη δομή και τη θεματολογία του έργου του. Κατά τη διάρκεια της Κατοχής συμμετείχε ενεργά στην Εθνική Αντίσταση, ενώ η πρώτη του ποιητική εμφάνιση έγινε το 1943 με τη συλλογή Fuga.
Το έργο του χαρακτηρίζεται από μια μοναδική σύζευξη της επιστημονικής ορολογίας με την ελεύθερη υπερρεαλιστική έκφραση, δημιουργώντας έναν λόγο πυκνό, εκρηκτικό και γλωσσικά ανατρεπτικό. Θεωρείται ο πνευματικός επίγονος του Ανδρέα Εμπειρίκου και του Νίκου Εγγονόπουλου, έχοντας όμως διαμορφώσει ένα εντελώς προσωπικό ιδίωμα. Το 1983 τιμήθηκε με το Β' Κρατικό Βραβείο Ποίησης για τη συλλογή In Perpetuum.
Το παρόν βιβλίο, έπειτα από την εισαγωγή του Χρήστου Δανιήλ, αρθρώνεται σε δύο μέρη. Στο πρώτο, με τίτλο « Ο Κακναβάτος σε πρώτο πρόσωπο », παρουσιάζονται απαντήσεις που έχει δώσει ο Κακναβάτος σε διάφορες συνεντεύξεις του σε περιοδικά, εφημερίδες, ραδιόφωνο και τηλεόραση. Επιλέχθηκε να μην παρατεθούν αυτούσιες οι συνεντεύξεις, αλλά να συντεθεί ένα συνεχές κείμενο από τις απαντήσεις του, ένα συνεχές κείμενο όπου ο λόγος δίνεται αποκλειστικά στον Κακναβάτο, ο οποίος μιλά για τη ζωή, το έργο του και τοποθετείται πάνω σε ζητήματα σχετικά με την τέχνη, τις θεωρητικές του αναζητήσεις, τον υπερρεαλισμό, την ποίηση, καθώς και για άλλους ποιητές. Το πρώτο μέρος, εκτός των βασικών πληροφοριών που παρέχει, μπορεί να λειτουργήσει εισαγωγικά για το δεύτερο και βασικότερο μέρος, καθώς σε πολλές από τις απαντήσεις του ο Κακναβάτος θίγει ζητήματα που εκτενώς αναπτύσσονται στα θεωρητικά ή κριτικά του κείμενα, ενώ κάποιες φορές παραπέμπει κι απευθείας σε αυτά.
Το δεύτερο μέρος περιέχει τα γραπτά του Κακναβάτου. Και αυτή η ενότητα χωρίζεται σε δύο επιμέρους : στην πρώτη παρουσιάζονται τα θεωρητικά και δοκιμιακά του κείμενα (για τον Υπερρεαλισμό, το δημοτικό τραγούδι κ.ά.), τα περισσότερα διαβασμένα με τη μορφή εισηγήσεων σε συνέδρια και εκδηλώσεις όπου είχε προσκληθεί ως ομιλητής, ομαδοποιημένα ως προς τη θεματική τους· στη δεύτερη οι μελέτες του και τα κριτικά του κείμενα για άλλους δημιουργούς, Έλληνες και μη (Ανδρέα Εμπειρίκο, Νίκο Εγγονόπουλο, Γιώργο Λίκο, Οδυσσέα Ελύτη, Μελισσάνθη, Δημήτρη Γέρο, Νάνο Βαλαωρίτη, Μιχάλη Κατσαρό, Νίκο Καρούζο, Λόρκα, Allen Ginsberg κ.ά). Στο τέλος, γίνεται μια προσπάθεια συστηματικής καταγραφής και σύνθεσης της συνολικής εργογραφίας του Έκτορα Κακναβάτου, η οποία απουσίαζε έως σήμερα από τη βιβλιογραφία.
ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ ΕΞΩΦΥΛΛΟΥ
ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΓΕΡΟΣ
Για τον επιμελητή του τόμου:
Ο ΧΡΗΣΤΟΣ ΔΑΝΙHΛ είναι διδάκτωρ νεοελληνικής φιλολογίας. Διδάσκει στο Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο και στο Ανοικτό Πανεπιστήμιο Κύπρου.
Από τις Εκδόσεις Άγρα κυκλοφορούν σε δική του επιμέλεια τα βιβλία : Όλα δεν τα ’χω πει… Η «Αντίστροφη αφιέρωση» της Μάτσης Χατζηλαζάρου, Άγρα 2022· Ο μαθητευόμενος εφοπλιστής και παλαίμαχος intellectual και πολλά υποσχόμενος ποιητής, ανθυπολοχαγός εν εφεδρεία, πολεμιστής Κρήτης και πάντα δικός σου φίλος Ανδρέας Καμπάς (1919-1965), επιμέλεια, εργοβιογραφία, ανθολόγηση Χ. Δανιήλ, Άγρα 2016 (Βραβείο « Εμμανουήλ Ροΐδου» Ακαδημίας Αθηνών)· Μάτση Χατζηλαζάρου, Γράμματα από το Παρίσι στον Ανδρέα Εμπειρίκο (1946-1947) εισαγωγή, υπομνηματισμός, επιμέλεια Χ. Δανιήλ, Άγρα 2013 (Βραβείο δοκιμίου Public Book Awards).
Ετοιμάζεται επίσης το Αναζητώντας ταυτότητα. Δρόμοι του μοντερνισμού : Το περιοδικό Τετράδιο (1945, 1947), το οποίο συνέγραψαν με τον Βαγγέλη Καραμανωλάκη, Άγρα (υπό έκδοση).
Άλλα βιβλία του : Χρήστος Μπράβος, Βραχνός Προφήτης, Ποιήματα και Κριτικά κείμενα (1981-1987), Επίμετρο, εργοβιογραφία Χ. Δανιήλ, Μελάνι, 2018· … Ιούς, Μανιούς, ίσως και Aqua Marina, Μάτση Χατζηλαζάρου, Η πρώτη Ελληνίδα υπερρεαλίστρια, Τόπος, 2011· Ξαναδιαβάζοντας τον Νίκο Καββαδία. Ποιητική και πρόσληψη, Οδός Πανός, 2010· Γιώργος Λίκος, μια παρουσίαση από τον Χρήστο Δανιήλ, Γαβριηλίδης 2005· Γυάλινα και μαλαματένια… Τα Γιάννενα στη νεοελληνική πεζογραφία (Ανθολογία κειμένων 1898-1997), εισαγωγή, ανθολόγηση, επιμέλεια Χ. Δανιήλ, Ιερά Μητρόπολις Ιωαννίνων, Ίδρυμα Κων/νου Κατσάρη, 1997.
ΒΙΒΛΙΑ ΤΟΥ ΕΚΤΟΡΑ ΚΑΚΝΑΒΑΤΟΥ ΣΤΙΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΑΓΡΑ
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου